Czy Znieczulenie jest na faktach? Inspiracje serialu Netfliksa

Kluczową postacią serialu jest Dawid Łazarz (Leszek Lichota) - genialny neurochirurg, którego kariera w Warszawie gwałtownie się kończy po śmiałej, lecz nieudanej operacji, w wyniku której pacjent lekarza, Mikołaj, umiera. Niedługo potem przypadkowo zostaje świadkiem katastrofy kolejowej na Podlasiu, a po krótkiej, acz dynamicznej współpracy z pracownikami lokalnego szpitala, zostaje przyjęty tam do pracy. Łazarz rozwija w sobie gotowość do łamania zasad, by ratować pacjentów, co budzi zarówno podziw, jak i sceptycyzm - zwłaszcza tych, którzy widzą w nim konkurencję lub przestępcę.

"Znieczulenie", choć na tle polskich seriali medycznych jawi się jako dość wyjątkowa pozycja, składa się z elementów, które występują w bardzo wielu produkcjach tego typu. Genialny lekarz, trudny charakter, osobista przeszłość, niełatwa sytuacja sercowa, życie pod wiecznym napięciem, byle jak najlepiej wypełniać swoją robotę, konflikty w pracy pomiędzy silnymi jednostkami - to motywy, na których opiera się spora część tytułów z medycznego gatunku. Jedni stawiają mocniej na komentarz społeczny, inni na osobiste relacje między lekarzami, jeszcze kolejni - na akcję, akcję i jeszcze raz akcję. Wielu odbiorców zadaje sobie pytanie na temat tego, czy mamy do czynienia z serialem opartym na faktach, nawiązującym do konkretnej sytuacji/wydarzenia, i czy pierwowzór Dawida Łazarza rzeczywiście istnieje.

Jak brzmi odpowiedź? Przecząco - "Znieczulenie" nie opiera się na jednej, konkretnej historii, a nazwiska serialowych lekarzy i fabuła, której są oni częścią, to fikcja wymyślona przez scenarzystów (a tych jest naprawdę sporo - aż czwórka: Dana Łukasińska, Bartosz Janiszewski, Marcin Ciastoń i Beata Halastra). W tym miejscu warto zaznaczyć, że serial Netfliksa miał pomoc w postaci specjalistycznej konsultacji z medycznymi ekspertami, tak, by mógł jak najlepiej oddać realia pracy w szpitalu. Jednym z nich jest Neal Baer - amerykański pediatra, który jest również jednym z twórców "Ostrego dyżuru". W kultowym serialu lekarz był nie tylko jednym z najważniejszych współscenarzystów, ale również był osobą bezpośrednio odpowiedzialną za rozwijanie wątków medycznych. Baer pracował przy tej produkcji w latach 1994-2000, a konkretnie przy siedmiu sezonach.

Nietrudno się domyślić, że postać ta jest w pewnym sensie "zlepkiem" historii o różnych genialnych lekarzach działających na granicy. Nie zmienia to tego, że problemy, z którymi zmagają się bohaterowie "Znieczulenia" są realne i właśnie w tym tkwi największa siła (oraz ponura prawda na temat) serialu. Zapaść psychiatrii, traktowanie jej jako coś "niemedycznego" i zamykanie oddziałów celem ograniczania kosztów to zjawisko jak najbardziej prawdziwe, wypychające polskich pacjentów do sektora prywatnego. Braki kadrowe, zderzanie się chęci działania przez lekarza z problematyczną biurokracją, niedofinansowanie placówek poza wielkimi ośrodkami - to się dzieje. Ambicje osób trzymających władzę, pierwszeństwo osobistych interesów, konflikt pomiędzy ratowaniem życia i procedurami ograniczającymi tę możliwość - owe sytuacje w serialu mają swoje korzenie w rzeczywistości.

"Znieczulenie" radzi sobie jednak nie tylko dobrze, gdy ma zidentyfikować systemowe problemy, z którymi zmagają się bohaterowie serialu. Na szczęście, odziera wizerunek lekarzy z pomnikowości, nie próbuje mamić widzów tezami, że lekarze może i są jacy są, ale koniec końców to sami szlachetni ludzie. Nie każdy taki jest, nie każdy ma charakter godny samych pochwał - wśród medyków znajdą się ludzie z kompleksem Boga, traktujący operacje na zasadzie zwycięstw i porażek, karmiący swoją narcystyczną naturę i pragnienie wygrywania, przy jednoczesnym uciekaniu od sytuacji, kiedy dzieje się źle, a także tacy, którzy zmagają się z własnymi demonami, w tym w postaci uzależnień. Serial Netfliksa nie mydli oczu i po nim dość mocno widać, że chce opowiedzieć historię nie tylko intensywnie i wciągająco, ale przede wszystkim tak, by widz poczuł, że to, co ogląda, nie jest bajką, a czymś, co (przynajmniej częściowo) zna.

Więcej o Netfliksie poczytasz na Spider's Web: