Najlepsze role Leszka Lichoty. Perła polskich seriali

Choć na ekranach pojawia się od ponad ćwierćwiecza, jeszcze dziesięć lat temu - oglądając go w „Prawie Agaty” - trudno było przewidzieć, że lada moment stanie się jednym z najbardziej charakterystycznych, docenianych i rozchwytywanych polskich aktorów.

To typ artysty, który przyciąga uwagę mimo braku przesadnej ekspresji - szczyci się siłą swej charakterystycznej ekranowej obecności, ma mocny, głęboki głos i sposób grania oparty na fasadowym spokoju, pod którym często kryją się intensywne emocje. Nieźle odnajduje się w kryminałach, thrillerach i dramatach obyczajowych, ale udowodnił też, że potrafi udźwignąć klasyczną, melodramatyczną opowieść.

Przez lata zbudował filmografię, w której nie brakuje wyrazistych postaci. Widzowie długo pamiętali go przede wszystkim z „Na wspólnej” - dziś kojarzą go z Wiktorem Rebrowem z „Watahy”, Rafałem Wilczurem ze „Znachora” czy Markiem Dębskim z „Prawa Agaty”. Ostatnio do tego zestawu dołączył doktor Dawid Łazarz, główny bohater nowego serialu Netfliksa pt. „Znieczulenie”. Premiera tej nowości to doskonały moment, żeby wskazać siedem ról, które najlepiej pokazują możliwości aktora.

Jeśli trzeba wskazać rolę, która najlepiej wykorzystuje charakterystyczne cechy aktorstwa Leszka Lichoty, Wiktor Rebrow z „Watahy” wydaje się naturalny wyborem. Kapitan Straży Granicznej stacjonujący w Bieszczadach zostaje jedynym ocalałym z zamachu bombowego, w którym giną jego narzeczona i współpracownicy. I szybko sam staje się podejrzanym. To bohater, który nie bazuje na rozbudowanych monologach - Rebrow jest bowiem zamknięty w sobie, nieufny, uparty i przyzwyczajony do działania w pojedynkę. Lichota doskonale wykorzystuje tę powściągliwość. Cierpienie postaci buduje niuansami - spojrzeniami, gestami, reakcjami na kolejne wydarzenia. Widać w nim człowieka, który stracił niemal wszystko, ale nie zamierza się poddać.

Wcielenie się w Rafała Wilczura musiało być sporym wyzwaniem. Postać stworzona przez Tadeusza Dołęgę-Mostowicza jest bowiem mocno zakorzeniona w rodzimej kulturze, a widzowie przez dekady kojarzyli ją przede wszystkim z niezapomnianą kreacją Jerzego Bińczyckiego w ekranizacji z 1982 r. Leszek Lichota musiał więc zmierzyć się nie tylko z literackim pierwowzorem, ale również z ogromnymi oczekiwaniami publiczności.

Największą siłą Lichoty jest tutaj umiejętność pokazania dwóch odmiennych oblicz tej samej postaci. Z jednej strony mamy wykształconego, pewnego siebie profesora, z drugiej - skromnego, doświadczonego przez życie człowieka, który pomaga innym, nie oczekując niczego w zamian. Aktor nie próbuje kopiować Bińczyckiego ani odtwarzać jego charakterystycznych gestów. Kreuje własnego Wilczura, naraz surowego i ciepłego. I nie bez powodu właśnie ta rola ta należy do najwyżej ocenianych występów artysty na Filmwebie.

„Lincz” to jedna z najważniejszych produkcji w karierze Leszka Lichoty. W dramacie Krzysztofa Łukaszewicza wcielił się w Adama Grada, jednego z mieszkańców mazurskiej wsi, którzy postanawiają samodzielnie wymierzyć sprawiedliwość człowiekowi od lat terroryzującemu lokalną społeczność.

Film inspirowany jest prawdziwymi wydarzeniami z Włodowa z 2005 r. Opowiada o konflikcie między mieszkańcami a recydywistą, który przez długi czas stosuje przemoc i zastrasza okolicznych ludzi. Kiedy zawodzą instytucje powołane do zapewnienia im bezpieczeństwa, sytuacja wymyka się spod kontroli. W filmie występują również między innymi Łukasz Simlat, Maciej Mikołajczyk i Andrzej Seweryn.

Postać Lichoty to zwyczajny człowiek, stopniowo doprowadzany do granicy wytrzymałości. W jego grze szczególnie dobrze wypada wyraźnie narastające w postaci napięcie, chwalone przez publiczność i krytykę. Znaczenie tej roli potwierdziły również nagrody. Lichota otrzymał za nią nagrodę aktorską na Koszalińskim Festiwalu Debiutów Filmowych „Młodzi i Film”, a także nominację do Nagrody im. Zbyszka Cybulskiego.

W „Wielkiej wodzie” Leszek Lichota nie gra pierwszoplanowej postaci, ale jego występ zasługuje na uwagę. Serial Jana Holoubka opowiada o powodzi z 1997 r., która okazała się jedną z największych katastrof w historii współczesnej Polski. Twórcy pokazują tragedię z perspektywy hydrologów, mieszkańców oraz polityków i urzędników podejmujących decyzje, od których zależy bezpieczeństwo tysięcy ludzi.

Lichota wciela się w wiceministra, przedstawiciela władzy uwikłanego w trudne decyzje związane z zarządzaniem kryzysem. I nie potrzebuje ogromu scen, by wyraźnie zaznaczyć obecność i charakter postaci. Ta rola dodaje wiarygodności politycznemu wymiarowi „Wielkiej wody”.

Polska produkcja od HBO. Akcja serialu rozpoczyna się w 2021 r. Główna bohaterka, agentka polskiego wywiadu Ewa Oginiec (Lena Góra), próbuje uratować swojego partnera, który został zdemaskowany przez obce służby. Jedną z osób, które mogą jej pomóc, jest Tadeusz Lemański grany przez Lichotę. To przewodniczący Związku Polaków na Wschodzie, mający rozległe kontakty i wpływy wśród Polonii na Białorusi.

Sam aktor przyznawał, że political fiction należy do jego ulubionych gatunków. W wywiadzie dla TVN opowiadał, że cieszył się z możliwości zagrania w serialu szpiegowskim. I ewidentnie czuje ten klimat. Jak wiemy, dobrze odnajduje się w postaciach, które nie wykładają wszystkich kart na stół. Lemański nie jest typowym bohaterem kina szpiegowskiego - wobec tego w „Przesmyku” zadaniem aktora jest przede wszystkim nadanie wiarygodności postaci człowieka funkcjonującego na styku polityki, dyplomacji i wywiadu. I jest w tym znakomity.

W najnowszym serialu Netfliksa Leszek Lichota przypomina, że doskonale sprawdza się w rolach mężczyzn o trudnych charakterach. Tym razem wciela się w doktora Dawida Łazarza, wybitnego neurochirurga, którego kariera załamuje się po nieudanej operacji i śmierci młodego pacjenta. Po konflikcie z przełożonym lekarz opuszcza prestiżową warszawską klinikę i trafia do szpitala powiatowego w Suwałkach.

Łazarz jest znakomitym specjalistą, ale ma też ogromne ego, trudny charakter i niewielką tolerancję dla ludzi, którzy próbują mówić mu, co powinien robić. Nie lubi przegrywać, nie uznaje sprzeciwu i często uważa, że cel uświęca środki. Jednocześnie jego motywacją pozostaje ratowanie pacjentów, nawet jeśli oznacza to łamanie obowiązujących zasad.

To właśnie ta sprzeczność sprawia, że bohater jest tak interesujący. Łazarz potrafi być arogancki, irytujący, impulsywny i zwyczajnie nieznośny. Ma jednak kompetencje, których trudno mu odmówić, a jego zawodowa intuicja działa bezbłędnie.

Lichota świetnie odnajduje się w takiej konwencji. Ma odpowiednią charyzmę, żeby przekonać widza do lekarza, który w innych okolicznościach mógłby być zwyczajnie antypatyczny. Potrafi też sprawnie przeskakiwać z chwil zawodowej pewności siebie do emocjonalnego rozchwiania. Fenomenalna kreacja.

W zestawieniu nie mogło zabraknąć również „Pułapki”, czyli serialu kryminalnego z Agatą Kuleszą w roli głównej, który po latach ponownie zainteresował widzów za sprawą obecności w katalogu Netfliksa. Produkcja opowiada o Oldze Sawickiej, popularnej pisarce kryminałów, która podczas poszukiwania materiałów do kolejnej książki trafia na sprawę zaginięcia nastolatki. Z pozoru proste dochodzenie prowadzi do tajemnic z przeszłości i niebezpiecznej intrygi, w którą zostaje wciągnięta sama bohaterka.

Leszek Lichota wciela się w komisarza Marka Czarnego. Nie jest to główna postać produkcji, ale jego obecność dobrze uzupełnia kryminalną część historii. Czarny należy do bohaterów osadzonych w świecie śledztw i podejrzeń, a Lichota ma przecież spore doświadczenie w takich rolach. Nie dziwi, że tak dobrze się tu odnajduje.

Jasne - „Pułapka” nie daje Lichocie tak dużego pola do popisu jak „Wataha” czy „Znieczulenie”, ale pokazuje, jak swobodnie aktor porusza się w kryminalnym repertuarze.

Nie ma wątpliwości - jego największym atutem jest ekranowa naturalność. Lichota rzadko przesadza z emocjami, nie próbuje za wszelką cenę dominować scen intensywnością swojego występu i nie opiera się na grających na uczuciach widza trikach. Przeciwnie - buduje wyraziste charaktery mimo stonowanych kreacji i powściągliwości. A to niełatwa sztuka.

Czytaj więcej w Spider's Web: