Kim był James Stagg? Bohater Nieba nad Normandią istniał naprawdę

Akcja filmu tak naprawdę obraca się wokół dwóch postaci - generała Dwighta D. Eisenhowera (Brendan Fraser) i pracującego dla brytyjskiej armii meteorologa, Jamesa Stagga (Andrew Scott). Pierwszy z nich musi podjąć decyzję dotyczącą terminu lądowania w Normandii, drugi zaś zostaje wezwany, by na bazie wszystkich dostępnych danych, przedstawić prognozę pogody na termin operacji. Na barkach będącego pod silną presją Stagga spoczywa niebywała odpowiedzialność, zaś w rękach Eisenhowera są losy nie tylko alianckich wojsk, ale de facto całego świata - to on zdecyduje, czy i kiedy wojska ruszą z inwazją.

James Stagg (w tej roli Andrew Scott) jest kluczową postacią "Nieba nad Normandią" - w zasadzie głównym protagonistą, który musi przebić się ze swoją wiedzą przez barierę w postaci osób sceptycznych wobec jego prognozy. Choć siłą rzeczy, język kina pewne rzeczy bardziej dramatyzuje, film Anthony'ego Marasa skutecznie przybliża postać Stagga, który choć nie jest czołowym nazwiskiem wspominanym przy okazji D-Day, zapisał się na kartach historii.

W momencie zaangażowania do prognoz w związku z inwazją na Normandię, James Stagg był 44-letnim mężczyzną, zasługującym na miano eksperta w swoim fachu. Jego dorosłe życie rozpoczęło się od kariery nauczyciela przedmiotów ścisłych, a także tej w wojsku. W 1924 roku został asystentem w British Meteorological Office, agencji Zjednoczonego Królestwa odpowiedzialnej za kwestie meteorologiczne i klimatyczne. W kolejnych latach zaliczał naukowe awanse, a jeszcze przed wybuchem II wojny światowej otrzymał Order Imperium Brytyjskiego w ramach zasług za pracę w biurze meteorologicznym Ministerstwa Lotnictwa. Momentem, w którym formalnie zbliżył się do autorytetu w wojskowym świecie, był 1943 rok, kiedy to został kapitanem RAFVR (Ochotnicza Rezerwa Królewskich Sił Powietrznych).

Wreszcie, po wielu latach pracy, stanęło przed nim najważniejsze wyzwanie w karierze - pokierować zespołem, który dostarczy władzom alianckim prognozę pogody na termin planowanej przez nich operacji i oceni szanse na jej skuteczne przeprowadzenie. W centrum akcji "Nieba nad Normandią" jest dylemat - czy opóźnić inwazję, bezpiecznie przetransportować żołnierzy, ale tym samym narazić się na odkrycie przez Niemców i przegrać wojnę, czy nie zmieniać decyzji co do daty inwazji, umknąć uwadze wroga, ale równocześnie zaryzykować potencjalną masową śmierć aliantów, jeszcze zanim staną do walki? Identyczne pytania stawały przed generałem Eisenhowerem, a praca Stagga i podległych mu ludzi miała przynieść odpowiedź.

Nietrudno się spodziewać, że nie było to łatwe zadanie, zwłaszcza biorąc pod uwagę, jak niestabilna bywa pogoda. Musiało zostać uwzględnione bardzo dużo czynników, by na ich podstawie podjąć jedną z najważniejszych wojennych decyzji w historii. Brytyjskie i amerykańskie okręty meteorologiczne na bieżąco raportowały stan warunków pogodowych w wyznaczonych miejscach, przeprowadzano loty rozpoznawcze - uzyskane z tych pomiarów dane przesyłano zaś do Stagga i jego zespołu, który je interpretował i wyciągał wnioski.

Generał Eisenhower, wspierany przez własnych ekspertów, wstępnie wybrał 5 czerwca 1944 roku jako datę inwazji na Normandię. Dzień wcześniej jednak doszło do znaczącego pogorszenia się warunków, w związku z czym realność tego terminu była pod znakiem zapytania, a następne prognozy znacznie trudniejsze do wykonania. Stagg ostatecznie, bazując na tym, co wiedział, przekonał generała Eisenhowera, że 6 czerwca jest właściwym momentem na przypuszczenie ataku. Słowo się rzekło - rano tego dnia operacja została przeprowadzona, a setki tysięcy alianckich żołnierzy zostało przerzuconych przez kanał La Manche. Sukces akcji oznaczał otwarcie tzw. drugiego frontu oraz wielki krok wykonany przez siły aliantów ku pokonaniu III Rzeszy i wygraniu II wojny światowej.

"Niebo nad Normandią" jest już dostępne do obejrzenia w kinach.

Czytaj więcej na Spider's Web: