Zamachowski kradnie drugi plan w Ołowianych dzieciach. Najlepsza rola od dawna

Zbigniew Zamachowski to zdecydowanie jedna z najważniejszych postaci polskiej sceny aktorskiej. Choć sam osobiście od dawna nie miałem w sobie jakichś wielkich pokładów sympatii do jego umiejętności, "Ołowiane dzieci", najnowszy hit Netfliksa, zmienił ten stan na lepsze. Pośród pewnych zarzutów do samego serialu jest w nim również sporo dobrego - w tym chociażby kreacja Zamachowskiego.

Adam Kudyba

17.02.2026 10:28

REKLAMA

"Ołowiane dzieci" to miniserial, który dopiero co trafił na Netfliksa i nie potrzebował dużo czasu, by wzniecić dyskusje wśród oglądających. Jednym z głównych tematów była rzecz jasna wierność realiom i przedstawienie przez twórców Śląska. Kluczową bohaterką produkcji jest Jolanta Wadowska-Król (Joanna Kulig), lekarka, która dostrzega szkodliwy wpływ Huty Metali Niezależnych Szopienice na zdrowie u mieszkających w jej pobliżu ludzi. Zwłaszcza dzieci, które zaczynają wykazywać objawy ciężkiego zatrucia ołowiem. Jolanta podejmuje trudną walkę o życie i zdrowie pacjentów, mając przeciwko sobie władze huty, aparat państwa i niechętnych jej mieszkańców.

REKLAMA

Zbigniew Zamachowski żadnej roli się nie boi. Grał u wszystkich wielkich

Gdyby ktoś mnie poprosił o wymienienie trzech pierwszych przychodzących na myśl skojarzeń ze Zbigniewem Zamachowskim, wyrecytowałbym kolejno: Shrek, Wiedźmin, piosenka o jamniku. Owe skojarzenia w mojej ocenie wystarczająco obrazują stan kariery Zamachowskiego, który nigdy nie ograniczał się do jednej sceny. Jest aktorem filmowym, dubbingowym, teatralnym, jest też związany z działalnością satyryczną oraz muzyką. Dla mojego pokolenia to przede wszystkim głos tytułowego ogra w "Shreku", dla ciut starszego - Jaskier z "Wiedźmina".

Kariera Zbigniewa Zamachowskiego to jednak znacznie, znacznie więcej, niż wspomniane dwa tytuły. Zanim na dobre wszedł do "ekstraklasy", debiutował muzycznie na festiwalu w Opolu, występował na Przeglądzie Piosenki Aktorskiej, innymi słowy - czuć raczej było, że to muzyczno-teatralne życie jest mu przede wszystkim pisane. Lata 80. potwierdziły, że kino jest jego miejscem. Mając 30 lat na karku, Zamachowski mógł już pochwalić się niezwykle imponującym dorobkiem - zdążył zagrać u Krzysztofa Kieślowskiego (główna rola w "Dekalog X"), Jerzego Gruzy ("Pierścień i róża), Wojciecha Jerzego Hasa ("Niezwykła podróż Baltazara Kobera"), Andrzeja Wajdy ("Biesy", "Korczak"), Wojciecha Marczewskiego ("Ucieczka z kina Wolność") i Jerzego Skolimowskiego ("Ferdydurke").

Zbigniew Zamachowski - kadr z serialu "Ołowiane dzieci"

Z Kieślowskim ponownie spotkał się w trylogii "Trzy kolory", gdzie wcielając się w Karola Karola ponownie zyskał rozgłos. Lata leciały, a Zamachowski nie stracił ani na popularności, ani na rozchwytywaniu przez wielkich twórców. Jerzy Hoffmann obsadził go jako Michała Wołodyjowskiego w "Ogniem i mieczem", w międzyczasie zagrał też w "Dowodzie życia" z Russellem Crowem i Meg Ryan, a w tym samym roku odebrał Orła za najlepszą rolę męską w filmie "Cześć, Tereska" i, jak już wiemy, partnerował Michałowi Żebrowskiemu w "Wiedźminie" jako Jaskier. Zanim jego głos usłyszeliśmy w animacji o najsłynniejszym ogrze świata, zdubbingował innego kultowego bohatera, Stuarta Malutkiego.

W ostatnich latach jego kariera wcale nie wyhamowała, choć uczciwie należy zauważyć, że nie jest o nim już aż tak głośno, jak dawniej. "7 rzeczy, których nie wiecie o facetach" ciężko nazwać udanym filmem, ale Zamachowski w roli przebrzmiałego i wątpiącego w siebie gwiazdora muzyki jest naprawdę zabawny. W 2022 roku zaliczył bardzo udany występ jako Tadeusz Pucz w dość dobrze ocenianej, ale jakoś pominiętej w głównym nurcie "Nocy w przedszkolu". Całkiem niedawno zagraniczna publika mogła oglądać obok Leny Dunham i Stephena Fry'a w "Treasure", a krajowa - w "Zamachu na papieża", gdzie wcielił się w lokalnego, mającego swoje na sumieniu, komendanta.

Zamachowski gra złoczyńcę w Ołowianych dzieciach. Robi to znakomicie

Choć w "Ołowianych dzieciach" główną postacią jest bohaterka grana przez Joannę Kulig, drugi plan opowieści jest bardzo bogaty. Jedną z kluczowych postaci w tej historii jest Zdzisław Grudzień - I sekretarz Komitetu Wojewódzkiego PZPR, który ma silny zatarg z wojewodą katowickim Jerzym Ziętkiem (Marian Dziędziel) Stawia sobie za nadrzędny cel, by doprowadzić do pozbawienia go władzy i samemu ją przejąć za wszelką cenę.

To rola zdecydowanie drugoplanowa, ale bez cienia wątpliwości zapadająca w pamięć. Postać grana przez Zamachowskiego reprezentuje zepsuty moralnie i mentalnie aparat państwowy PRL, któremu bardziej niż na polepszaniu warunków życia ludzi pracy, zależy na tym, by wysadzić z "tronu" Ziętka, swojego największego rywala, który jego zdaniem jest za stary i zbyt mało żywotny, by skutecznie sprawować rządy w województwie. W związku z tym, oczywiście nieformalnymi kanałami w postaci kontaktu z esbekiem Niedzielą (Michał Żurawski), knuje intrygę, w której głównym pionkiem jest Wadowska-Król, a celem: Ziętek.

Przyznam szczerze, że nie pamiętam roli, w której Zbigniew Zamachowski wzbudzałby grozę. Jeśli z jakimś typem aktorskiej prezencji go kojarzę, to raczej ma on u mnie obraz bohatera serdecznego, ciepłego, dziarskiego. W "Ołowianych dzieciach" Zamachowski wznosi się na swoje wyżyny: z jednej strony bezceremonialnie pokazuje komediowy aspekt osobowości swojego bohatera, który nieraz celuje przez okno w Ziętka a realnie potrzebuje pomocy kolegi, by strzelić w butelkę, z drugiej zaś mamy do czynienia z groźnym, budzącym respekt, śliskim aparatczykiem, który bez zająknięcia wypowie największe kłamstwo (jak chociażby w końcowych momentach serialu). Decyzję o niewykorzystaniu Milicji Obywatelskiej wobec protestów kobiet podejmie nie dlatego, że nie chce, tylko dlatego, że się boi rozruchów i gniewu Gierka. To świetna kreacja, która zdecydowanie niuansuje filmografię aktora i chciałoby się jeszcze więcej takich.

"Ołowiane dzieci" można obejrzeć na Netfliksie.

Obserwuj nas w Google Discover